De Japanse kijk op social media

Gepost op 14 mei 2013 door Frank De Graeve

Een tijdje geleden gingen een collega en ik een woordje uitleg geven over onze diensten bij de Belgische vestiging van een Japans bedrijf. We hadden er een boeiend gesprek over omgaan met de pers en op een gegeven moment hadden we het ook over social media. Niet bijster lang, echter. “Wij mogen van de directie in Japan niets doen met social media”, klonk het simpelweg. “Totaal niets.”

Ik had die opmerking nog al gehoord uit de mond van Europese medewerkers van Japanse multinationals. Ik vergeet op zulke momenten helaas te vragen: “Waarom?” Tijd om eens op onderzoek te gaan dus…

Het antwoord blijkt niet zo eenvoudig. Het is namelijk niet zo dat social media niet bestaan of niet populair zijn in Japan. Integendeel: sociale netwerksites als Mixi en Gree hebben er tientallen miljoenen gebruikers, YouTube is er waanzinnig populair en er wordt geblogd bij het leven. Ook Twitter is er aan een flinke opmars bezig – zowat 13% van de Japanse internetgebruikers heeft intussen een Twitter-account. Alleen Facebook krijgt er maar moeilijk voet aan de grond. Volgens recente cijfers schommelt het aantal gebruikers er op dit moment rond de twee miljoen – slechts een tiende van Mixi, bijvoorbeeld.

De beperkte populariteit van Facebook zou te maken hebben met de sociale geplogenheden. Veel Japanners hebben het naar verluidt moeilijk met de openheid waarop de meeste Facebook-gebruikers stellingen innemen en anderen daar al even openlijk commentaar op geven. Dat is not done in Japan, waar relaties tussen verschillende individuen veel complexer en doorgaans meer “omzwachteld” zijn. Op de andere, hierboven vermelde sociale netwerken vormt dat geen probleem om de eenvoudige reden dat ze daarop een pseudoniem kunnen gebruiken, zodat ze hun echte identiteit niet moeten prijsgeven.

Volgens kenners blijkt daaruit hoe verstikkend die sociale structuur wel is: geef die mensen de kans om anoniem hun zeg te doen en je hoort opeens héél andere dingen. Daarbij verbleekt het anonieme gescheld in de commentaren op onze krantensites in het niets…

Liever anoniem

Als Japanners alleen anoniem actief zijn op social media, spreekt het voor zich dat je daar heel moeilijk als bedrijf actief op kunt zijn. Social media drijven op de persoonlijke inbreng van de deelnemers en het is wellicht wat intimiderend om als bedrijf aankondigingen te plaatsen op netwerken waarop miljoenen consumenten anoniem en gretig commentaar kunnen leveren.

Liever geen risico’s

Volgens anderen is er nog een bijkomende reden waarom Japanse bedrijven het moeilijk zouden hebben met social media. In de Japanse bedrijfscultuur hecht men veel belang aan kwaliteitszorg en probeert men zoveel mogelijk risico’s te vermijden. Voor zowat elke actie ligt een uitgekiend proces klaar en dat strookt niet met het impulsieve karakter van de meeste activiteiten in social media. Als je een klik op de “Vind ik leuk”-knop met je chef moet bespreken, gaat het niet snel vooruit, natuurlijk.

Mocht je meer weten over dit onderwerp of het grondig oneens zijn met het bovenstaande: de commentaarknop is er voor jou. Het mag anoniem, al hebben we natuurlijk liever van niet.

Met dank aan Bram De Coene voor zijn hulp bij de research.

Nieuw op de blog

Vijf redenen waarom start-ups meteen moeten beginnen met PR

10 maart 2017 starter

Nachtenlang zitten doorwerken aan je product, eindeloze meetings met mogelijke investeerders, de administratie van een eigen zaak, je eerste medewerkers ...

Perscommunicatie in zeven stappen

26 januari 2017

Vandaag kregen we een vermoedelijk nieuwe klant op bezoek die vroeg hoe perscommunicatie te werk gaat. ‘k Heb het de ...

De plicht van de journalist

29 december 2016 plicht

Een opmerking die we geregeld te horen krijgen: “Hoezo, journalisten zijn niet geïnteresseerd in ons nieuwe logo en onze nieuwe ...

Realisaties

Philips, mensen willen duidelijkheid

Het veelzijdige Philips is sinds enkele jaren bezig met het afstoten van activiteiten die ze niet langer als hun corebusiness ...

Nuance, de onzichtbare

Nuance Communications is de grootste producent ter wereld van spraaktechnologie en software voor digitaal documentbeheer. Het bedrijf slaagde erin om ...

Outspot, de vlucht vooruit

Voor crisiscommunicatie moeten onze klanten zelden beroep doen op onze diensten, gelukkig maar. Vorige zomer waren ze bij Outspot maar ...